{"id":1326,"date":"2018-01-09T21:38:02","date_gmt":"2018-01-09T19:38:02","guid":{"rendered":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/?p=1326"},"modified":"2018-01-09T21:51:06","modified_gmt":"2018-01-09T19:51:06","slug":"udostepnianie-plikow-bedzie-mniej-ryzykowne","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/prawnik-lublin\/udostepnianie-plikow-bedzie-mniej-ryzykowne\/","title":{"rendered":"Udost\u0119pnianie plik\u00f3w b\u0119dzie mniej ryzykowne?"},"content":{"rendered":"<p>Wszyscy s\u0142yszeli chyba o tym procederze. Kto\u015b wrzuca plik z utworem do \u015bci\u0105gni\u0119cia na serwer portalu, kt\u00f3ry zapewnia mo\u017cliwo\u015b\u0107 wirtualnego \"sk\u0142adowania\" danych. Ka\u017cdy u\u017cytkownik portalu mo\u017ce \u015bci\u0105gn\u0105\u0107 sobie ten plik. Poniewa\u017c utwory rozpowszechniane s\u0105 poza oficjaln\u0105 dystrybucj\u0105, uprawnione podmioty z regu\u0142y domagaj\u0105 si\u0119 od administratora portalu ich usuni\u0119cia. Jest to jednak nieraz walka z wiatrakami, jako \u017ce kolejni u\u017cytkownicy kopiuj\u0105 plik i z czasem jest on dost\u0119pny z wielu \u017ar\u00f3de\u0142. Przepisy prawa autorskiego zapewnia\u0142y uproszczony spos\u00f3b dochodzenia roszcze\u0144 z tytu\u0142u podobnych narusze\u0144 (w postaci s\u0142ynnej dwukrotno\u015bci lub trzykrotno\u015bci). Ten, jak\u017ce wygodny dla uprawnionego, mechanizm wypad\u0142 niestety ostatnio z \u0142ask. I chyba szybko nie wr\u00f3ci na (s\u0105dowe) salony. <!--more Czytaj wi\u0119cej--><\/p>\n<p>Zacznijmy od \u017ar\u00f3de\u0142, czyli od tekstu ustawy.<br \/>\n<em><\/p>\n<blockquote><p>1. Uprawniony, kt\u00f3rego autorskie prawa maj\u0105tkowe zosta\u0142y naruszone, mo\u017ce \u017c\u0105da\u0107 od osoby, kt\u00f3ra naruszy\u0142a te prawa: 1) zaniechania naruszania; 2) usuni\u0119cia skutk\u00f3w naruszenia; 3) naprawienia wyrz\u0105dzonej szkody: a) na zasadach og\u00f3lnych albo b) poprzez zap\u0142at\u0119 sumy pieni\u0119\u017cnej w wysoko\u015bci odpowiadaj\u0105cej dwukrotno\u015bci, a w przypadku gdy naruszenie jest zawinione - trzykrotno\u015bci stosownego wynagrodzenia, kt\u00f3re w chwili jego dochodzenia by\u0142oby nale\u017cne tytu\u0142em udzielenia przez uprawnionego zgody na korzystanie z utworu; 4) wydania uzyskanych korzy\u015bci.<\/p><\/blockquote>\n<p><\/em><\/p>\n<p>Litera b) znalaz\u0142a si\u0119 pod lup\u0105 Trybuna\u0142u Konstytucyjnego (sygn. akt SK 32\/14 (Dz.U. poz. 932)) i - jak pewnie wiemy - weryfikacji tej nie przesz\u0142a. Przepis utraci\u0142 moc - w uproszczeniu - w zakresie dotycz\u0105cym zap\u0142aty sumy pieni\u0119\u017cnej w wysoko\u015bci odpowiadaj\u0105cej - w przypadku gdy naruszenie jest zawinione - trzykrotno\u015bci stosownego wynagrodzenia. Postanowienia dotycz\u0105ce dwukrotno\u015bci zosta\u0142y jednak zachowane. Przynajmniej formalnie. Bo w praktyce nie jest to ju\u017c tak oczywiste. Na przyk\u0142adzie pogl\u0105du S\u0105du Apelacyjnego w Warszawie: <\/p>\n<blockquote><p><em>S\u0105d Apelacyjny nie podziela pogl\u0105du, \u017ce \u201eutrata mocy obowi\u0105zuj\u0105cej art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b u.p.a.p.p. w zakresie przewiduj\u0105cym naprawienie szkody przez zasadzenie trzykrotno\u015bci stosownego wynagrodzenia nie spowodowa\u0142a utraty tej mocy w pozosta\u0142ym zakresie, a zatem w tej cz\u0119\u015bci, w jakiej przewiduje on obowi\u0105zek zap\u0142aty sumy pieni\u0119\u017cnej odpowiadaj\u0105cej dwukrotno\u015bci stosownego wynagrodzenia\u201d ( tak wyrok S\u0105du Apelacyjnego w Krakowie z dnia 17 grudnia 2015 r., I ACa 1251\/15, zob. te\u017c wyrok S\u0105du Apelacyjnego w \u0141odzi z dnia 27 lipca 2015 r., I ACa 110\/15 oraz wyrok S\u0105du Apelacyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2015 r., I ACa 479\/15). Stanowisko to nie uwzgl\u0119dnia motyw\u00f3w, jakie leg\u0142y u podstaw wyroku Trybuna\u0142u Konstytucyjnego w kontek\u015bcie obowi\u0105zku s\u0105d\u00f3w dokonywania prokonstytucyjnej wyk\u0142adni prawa. Oczywiste jest bowiem, \u017ce w procesie wyk\u0142adni prawa nale\u017cy w szczeg\u00f3lno\u015bci poszukiwa\u0107 takiego znaczenia przepis\u00f3w, kt\u00f3re w spos\u00f3b optymalny realizuje warto\u015bci konstytucyjne ( zob. np. postanowienie Trybuna\u0142u Konstytucyjnego z dnia 4 pa\u017adziernika 2010 r., P 12\/08).<\/p>\n<p>Trybuna\u0142 Konstytucyjny zakwestionowa\u0142 nie tyle sam\u0105 wysoko\u015b\u0107 nale\u017cnego uprawnionemu \u201erycza\u0142towego\u201d odszkodowania (trzykrotno\u015b\u0107 stosownego wynagrodzenia), ale w og\u00f3le mechanizm, przewiduj\u0105cy automatyzm ustalania tego odszkodowania. Konieczne jest w tym zakresie przytoczenie wywod\u00f3w Trybuna\u0142u in extenso. Trybuna\u0142 stwierdzi\u0142 przede wszystkim, \u017ce \u201e\u2026 ustawodawca zapewni\u0142 jednak uprawnionym z tytu\u0142u autorskich praw maj\u0105tkowych zbyt daleko id\u0105c\u0105 ochron\u0119, kt\u00f3rej realizacja mo\u017ce w praktyce odbywa\u0107 si\u0119 kosztem u\u017cytkownik\u00f3w tych praw.\u201d Trybuna\u0142 \u201eprzyj\u0105\u0142, \u017ce nawet w przypadku roszcze\u0144 odszkodowawczych opartych na pewnych zrycza\u0142towanych op\u0142atach, sk\u0105din\u0105d dopuszczalnych w \u015bwietle Konstytucji, konieczne jest zachowanie r\u00f3wnowagi mi\u0119dzy uprawnionymi (tw\u00f3rcami) i u\u017cytkownikami autorskich praw maj\u0105tkowych. Nawet je\u015bli tym u\u017cytkownikom mo\u017cna przypisa\u0107 bezprawne i zawinione naruszenie autorskich praw maj\u0105tkowych, to ustawodawca nie mo\u017ce w spos\u00f3b ca\u0142kowicie dowolny wkracza\u0107 w ich prawa maj\u0105tkowe i zupe\u0142nie arbitralnie okre\u015bla\u0107 zasady rekompensowania tw\u00f3rcom poniesionej przez nich szkody. \u2026 Ustawodawca wprowadzi\u0142 rozwi\u0105zanie chroni\u0105ce uprawnionych z tytu\u0142u autorskich praw maj\u0105tkowych kosztem u\u017cytkownik\u00f3w tych praw, nie bacz\u0105c na niepo\u017c\u0105dane konsekwencje, jakie niesie za sob\u0105 to rozwi\u0105zanie, i nie pr\u00f3buj\u0105c ich minimalizowa\u0107. Trybuna\u0142 uzna\u0142, \u017ce ze wzgl\u0119du na specyfik\u0119 autorskich praw maj\u0105tkowych wprowadzanie przez ustawodawc\u0119 roszcze\u0144 zwi\u0105zanych z naruszeniem tych\u017ce praw, kt\u00f3re by\u0142yby oparte na op\u0142atach rycza\u0142towych i nie wymaga\u0142yby dok\u0142adnego ustalania wysoko\u015bci rzeczywistej szkody, jest uzasadnione. Co wi\u0119cej \u2013 tego rodzaju rozwi\u0105zania mog\u0105 zosta\u0107 uznane za dopuszczalne tak\u017ce w\u00f3wczas, gdy w praktyce wysoko\u015b\u0107 roszczenia opartego na op\u0142acie rycza\u0142towej b\u0119dzie przewy\u017csza\u0107 wysoko\u015b\u0107 poniesionej szkody. Za niedopuszczaln\u0105 trzeba jednak uzna\u0107 sytuacj\u0119, w kt\u00f3rej uprawniony z tytu\u0142u autorskich praw maj\u0105tkowych uzyskiwa\u0142by tak daleko id\u0105c\u0105 ochron\u0119, \u017ce wysoko\u015b\u0107 przys\u0142uguj\u0105cego mu roszczenia ca\u0142kowicie odrywa\u0142aby si\u0119 od wielko\u015bci poniesionej przez niego szkody i stanowi\u0142a jej wielokrotno\u015b\u0107\u201d. Nadto, \u201e \u2026 sprawca deliktu, kt\u00f3remu przypisuje si\u0119 odpowiedzialno\u015b\u0107 w oderwaniu od znanej z art. 361 k.c. zasady adekwatnego zwi\u0105zku przyczynowego, nie dysponuje \u017cadnymi efektywnymi instrumentami, umo\u017cliwiaj\u0105cymi mu obron\u0119 i zminimalizowanie ponoszonego uszczerbku maj\u0105tkowego. Jego odpowiedzialno\u015b\u0107 nie tylko nie ogranicza si\u0119 do \"normalnych nast\u0119pstw dzia\u0142ania (...), z kt\u00f3rego szkoda wynik\u0142a\", ale mo\u017ce je kilkakrotnie przewy\u017cszy\u0107\u201d. Trybuna\u0142 zwr\u00f3ci\u0142 te\u017c uwag\u0119, \u017ce \u201euprawnionemu, kt\u00f3rego prawa maj\u0105tkowe zosta\u0142y naruszone, mo\u017cna przyznawa\u0107 r\u00f3\u017cne ochronne instrumenty prawne, niemniej nie powinien on dysponowa\u0107 takimi instrumentami, kt\u00f3re wskazywa\u0142yby na to, \u017ce sam ustawodawca gwarantuje nadmiern\u0105 ingerencj\u0119 w prawa maj\u0105tkowe odpowiedzialnego ex delicto. Skoro co do zasady takim podstawowym instrumentem ochronnym jest odszkodowanie ustalane w granicach adekwatnego zwi\u0105zku przyczynowego, to nawet wprowadzanie element\u00f3w rycza\u0142towo\u015bci nie mo\u017ce prowadzi\u0107 do ca\u0142kowitego zagubienia proporcji pomi\u0119dzy wielko\u015bci\u0105 poniesionej szkody a tym\u017ce odszkodowaniem.\u201d Trybuna\u0142 zaznaczy\u0142 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce omawiane rozstrzygni\u0119cie \u201enie prowadzi do pozbawienia uprawnionych z tytu\u0142u autorskich praw maj\u0105tkowych mo\u017cliwo\u015bci ochrony ich praw. Nadal mog\u0105 oni bowiem korzysta\u0107 z szerokiego katalogu roszcze\u0144 uj\u0119tych w art. 79 prawa autorskiego, w tym \u2013 dochodzi\u0107 naprawienia wyrz\u0105dzonej szkody na zasadach og\u00f3lnych.\u201d<\/p>\n<p>Nie jest wi\u0119c tak, \u017ce Trybuna\u0142 Konstytucyjny zakwestionowa\u0142 jedynie przewidziane w art. 79 ust. 1 pkt 3 lit b) u.p.a.p.p. \u2013 w wypadku zawinionego naruszenia praw autorskich \u2013 roszczenie o zas\u0105dzenie trzykrotno\u015bci stosownego wynagrodzenia, akceptuj\u0105c mo\u017cliwo\u015b\u0107 przyznania dwukrotno\u015bci tego wynagrodzenia w razie niezawinionego naruszenia. Wszystkie przytoczone wy\u017cej argumenty zachowuj\u0105 przecie\u017c aktualno\u015b\u0107 w odniesieniu do dwukrotno\u015bci stosownego wynagrodzenia. Innymi s\u0142owy, mechanizm pozwalaj\u0105cy na przyznanie uprawnionemu odszkodowania w wysoko\u015bci dwukrotno\u015bci stosownego wynagrodzenia te\u017c budzi uzasadnione zastrze\u017cenia co do zgodno\u015bci z Konstytucj\u0105. Wyrok Trybuna\u0142u Konstytucyjnego mia\u0142 natomiast charakter zakresowy z uwagi na granice kontroli zakre\u015blone rozpoznawan\u0105 skarg\u0105 konstytucyjn\u0105. Jednak, w ocenie S\u0105du Apelacyjnego, wyrok ten \u2013 w kontek\u015bcie jego motyw\u00f3w \u2013 uchyli\u0142 domniemanie konstytucyjno\u015bci r\u00f3wnie\u017c w zakresie tej cz\u0119\u015bci art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b) u.p.a.p.p., kt\u00f3ra nie by\u0142a (ze wzgl\u0119du na granice skargi konstytucyjnej) przedmiotem bezpo\u015bredniej kontroli Trybuna\u0142u.<\/p>\n<p>W konsekwencji, zdaniem S\u0105du Apelacyjnego, z uwagi na niezgodno\u015b\u0107 z art. 64 ust. 1 i 2 w zwi\u0105zku z art. 31 ust. 3 w zwi\u0105zku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stosowanie art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b) u.p.a.p.p. w wypadku zawinionego lub niezawinionego naruszenia praw autorskich zar\u00f3wno w zakresie trzykrotno\u015bci, jak i dwukrotno\u015bci stosownego wynagrodzenia jest wy\u0142\u0105czone. Jak wskaza\u0142 Trybuna\u0142 uprawnieni mog\u0105 jednak nadal korzysta\u0107 z szerokiego katalogu pozosta\u0142ych roszcze\u0144 uj\u0119tych w art. 79 u.p.a.p.p., w tym \u2013 dochodzi\u0107 naprawienia wyrz\u0105dzonej szkody na zasadach og\u00f3lnych.<\/em><\/p><\/blockquote>\n<p>Jakie zaprezentowane zapatrywanie ma skutki ? \u017begnamy swoisty rycza\u0142t za naruszenie praw autorskich. Przechodzimy na zasady og\u00f3lne, co wymaga standardowego wykazywania wszystkich przes\u0142anek odpowiedzialno\u015bci. I jest oczywi\u015bcie trudniejsze. A czasem mo\u017ce czyni\u0107 wytaczanie pow\u00f3dztwa niezasadnym. <\/p>\n<p>Zawsze przy takich sprawach ciekawe s\u0105 pewne \"smaczki\", stanowi\u0105ce t\u0142o dla samego rozstrzygni\u0119cia. Ot\u00f3\u017c - podobno - niekt\u00f3re uprawnione podmioty masowo pozywaj\u0105 wszystkich u\u017cytkownik\u00f3w takich portali, poprzedzaj\u0105c ten tryb skuteczn\u0105 spraw\u0105 karn\u0105. Jeden plik, kilkunastu u\u017cytkownik\u00f3w portalu udost\u0119pniaj\u0105cych jego kopie, wiele spraw s\u0105dowych, wi\u0119ksze roszczenia i koszty s\u0105dowe. Tak\u017ce w omawianej sprawie pozwany podnosi\u0142, \u017ce pow\u00f3d uczyni\u0142 sobie sta\u0142e \u017ar\u00f3d\u0142o dochodu z prowadzonych spraw s\u0105dowych przeciwko osobom, rozpowszechniaj\u0105cym w Internecie utwory, do kt\u00f3rych posiada prawa autorskie. Je\u015bli faktycznie tak by\u0142o, to taka masowo\u015b\u0107 w pewnym zakresie wypacza pierwotne za\u0142o\u017cenie ustawodawcy. W du\u017co wi\u0119kszej skali poznali\u015bmy ten proceder przy pozwach o klauzule abuzywne. Tam w orzecznictwie pojawia\u0142y si\u0119 bardzo ciekawe koncepcje, kt\u00f3re w praktyce zniech\u0119ca\u0142y takich powod\u00f3w do uskuteczniania rzekomego procederu. Jak zwykle ci pierwsi pozwani mieli najgorzej. By\u0107 mo\u017ce omawiany dzi\u015b wyrok tak\u017ce b\u0119dzie takim wyznacznikiem - dla kolejnej kategorii spraw. <\/p>\n<p>Jak to si\u0119 potoczy\u0142o dalej w niniejszym przypadku ? Pow\u00f3d - domagaj\u0105cy si\u0119 od takiego u\u017cytkownika \u015bwiadczenia z tytu\u0142u naruszenia przys\u0142uguj\u0105cych powodowi praw autorskich - ostatecznie przegra\u0142 w II instancji. Przechodz\u0105c na zasady og\u00f3lne dowodzenia roszczenia - i pomijaj\u0105c podej\u015bcie \"rycza\u0142towe\" - s\u0105d oczywi\u015bcie doszed\u0142 do wniosku, \u017ce pow\u00f3dztwo jest niezasadne. Je\u015bli pow\u00f3d nie nastawi\u0142 si\u0119 w procesie na zwyk\u0142\u0105 \"szkod\u00f3wk\u0119\", to w sumie nie mog\u0142o by\u0107 inaczej. S\u0105d uzna\u0142, \u017ce pow\u00f3d nie wykaza\u0142 szkody, nawet nie zaj\u0105kn\u0105\u0142 si\u0119 o utraconych korzy\u015bciach. Co wi\u0119cej - s\u0105d spojrza\u0142 na ten aspekt bardzo \"\u017cyciowo\". Z\u0142o\u017cone zosta\u0142o przez powoda oko\u0142o 1.200 zawiadomie\u0144 o pope\u0142nieniu przest\u0119pstwa w zwi\u0105zku z rozpowszechnianiem utwor\u00f3w za po\u015brednictwem tego portalu. To nie pomog\u0142o powodowi w tej sprawie. <\/p>\n<p><em><\/p>\n<blockquote><p>(...) nie spos\u00f3b pomin\u0105\u0107 specyficznego sposobu rozpowszechniania utworu przez pozwanego. Pozwany umie\u015bci\u0142 bowiem plik tekstowy zawieraj\u0105cy sporny utw\u00f3r na swoim koncie na portalu (...). Pozwany przyzna\u0142, \u017ce z\u0142o\u017cy\u0142 oko\u0142o 1.200 zawiadomie\u0144 o pope\u0142nieniu przest\u0119pstwa w zwi\u0105zku z rozpowszechnianiem utwor\u00f3w, do kt\u00f3rych posiada autorskie prawa maj\u0105tkowe, za po\u015brednictwem tego portalu.<\/p>\n<p>Nie ulega w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce w zwyk\u0142ym toku zdarze\u0144 pow\u00f3d nie zawar\u0142by 1.200 um\u00f3w licencyjnych na rozpowszechnianie bez ogranicze\u0144 spornego utworu. Licencja, w ramach kt\u00f3rej uprawniony mo\u017ce dowolnie, w tym tak\u017ce nieodp\u0142atnie, rozpowszechnia\u0107 utw\u00f3r ma tego rodzaju charakter, \u017ce usprawiedliwione gospodarczo jest zawarcie jedynie jednej takiej umowy. Ka\u017cdy nast\u0119pny potencjalny licencjobiorca, dzia\u0142aj\u0105c racjonalnie, pozyska\u0142by prawa do utworu od pierwszego licencjobiorcy, a nie od powoda.<\/p><\/blockquote>\n<p><\/em><\/p>\n<p>Interesuj\u0105ce jest te\u017c odniesienie do specyficznej formy udost\u0119pniania plik\u00f3w oraz wymiaru szkody.<\/p>\n<blockquote><p><em>Nie ma zatem racji S\u0105d Okr\u0119gowy, twierdz\u0105c, \u017ce sytuacj\u0119 powoda nale\u017cy rozpatrywa\u0107 oddzielnie w odniesieniu do ka\u017cdego naruszenia. Wprost przeciwnie, w kontek\u015bcie szkody konieczna jest analiza stanu maj\u0105tku powoda przy uwzgl\u0119dnieniu sumy wszystkich narusze\u0144, a nie tylko odr\u0119bne badanie skutk\u00f3w ka\u017cdego z narusze\u0144 z osobna. Rozumowanie S\u0105du pierwszej instancji prowadzi\u0142oby przecie\u017c do wniosku, \u017ce w maj\u0105tku powoda powsta\u0142a szkoda w postaci utraconych korzy\u015bci w wysoko\u015bci 4.200.000 z\u0142 (1.200 x 3.500 z\u0142). Nie budzi w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce w zwyk\u0142ym toku zdarze\u0144 pow\u00f3d nie by\u0142by w stanie uzyska\u0107 takich przychod\u00f3w, udzielaj\u0105c licencji na korzystanie z utwor\u00f3w. W takim uj\u0119ciu, paradoksalnie zreszt\u0105, sytuacja maj\u0105tkowa powoda by\u0142aby tym lepsza im wi\u0119kszy by\u0142by zakres podmiotowy narusze\u0144 przys\u0142uguj\u0105cych mu praw autorskich. Tego stanowiska podzieli\u0107 nie spos\u00f3b, poniewa\u017c opiera si\u0119 on na b\u0142\u0119dnym rozumieniu poj\u0119cia szkody.<\/p>\n<p>Zdaniem S\u0105du Apelacyjnego, szkoda jest wyrz\u0105dzona osobie posiadaj\u0105cej autorskie prawa maj\u0105tkowe do utworu w chwili zamieszczenia pierwszego pliku z utworem na portalu (...) W\u00f3wczas dochodzi do udost\u0119pnienia utworu nieograniczonej grupie os\u00f3b. Od tego momentu ka\u017cdy zalogowany u\u017cytkownik ma mo\u017cliwo\u015b\u0107 pobrania pliku. Dochodzi w zwi\u0105zku z tym do naruszenia autorskich praw maj\u0105tkowych, skoro nie ma potrzeby zawierania umowy licencyjnej z uprawnionym, czy te\u017c ponoszenia op\u0142aty za egzemplarz utworu, skoro mo\u017cna go pozyska\u0107 nieodp\u0142atnie.<\/p>\n<p>Jednak umieszczanie na tym portalu kolejnych kopii pliku \u2013 mimo \u017ce stanowi przest\u0119pstwo w rozumieniu art. 116 ust. 4 u.p.a.p.p. \u2013 nie zwi\u0119ksza rozmiaru szkody osoby uprawnionej. Osoby trzecie, zainteresowane pobraniem pliku maj\u0105 bowiem dost\u0119p do wszystkich kopii pliku udost\u0119pnionych na stronie internetowej (...) Tym samym, udost\u0119pnienie wi\u0119kszej liczy kopii danego pliku z utworem na portalu (...) nie powi\u0119ksza grupy os\u00f3b, kt\u00f3re maj\u0105 do tego pliku dost\u0119p. Oczywiste jest przecie\u017c, \u017ce rozmiar szkody osoby uprawnionej nie by\u0142by wi\u0119kszy, gdyby naruszyciel udost\u0119pni\u0142 plik w dw\u00f3ch lub wi\u0119kszej liczbie kopii. Z tej perspektywy bez znaczenia pozostaje, czy osoby zainteresowane pobraniem pliku maj\u0105 dost\u0119p do kilku egzemplarzy pliku z utworem, udost\u0119pnionych przez tego samego, czy przez r\u00f3\u017cnych u\u017cytkownik\u00f3w portalu (...).<\/p>\n<p>Brak wi\u0119c podstaw do przyj\u0119cia, \u017ce zachowanie pozwanego zwi\u0119kszy\u0142o zakres szkody, kt\u00f3rej dozna\u0142 pow\u00f3d. Ocena ta mog\u0142aby by\u0107 odmienna, gdyby pozwany rozpowszechnia\u0142 utw\u00f3r powoda w inny spos\u00f3b ni\u017c pozostali u\u017cytkownicy portalu (...), co spowodowa\u0142oby, \u017ce dost\u0119p do pliku z utworem by\u0142 \u0142atwiejszy (np. technicznie), mo\u017cliwy dla szerszego, czy te\u017c innego kr\u0119gu os\u00f3b lub w danym czasie by\u0142 to jedyny dost\u0119pny na tym portalu plik z utworem powoda. Pow\u00f3d nie wykaza\u0142 jednak, \u017ce na skutek udost\u0119pnienia utworu na koncie pozwanego taka sytuacja mia\u0142a miejsce.<\/p>\n<p>W ocenie S\u0105du Apelacyjnego, nie mo\u017cna wykluczy\u0107, \u017ce pozwany m\u00f3g\u0142by ponosi\u0107 solidarn\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 odszkodowawcz\u0105 z pozosta\u0142ymi osobami, rozpowszechniaj\u0105cymi utw\u00f3r powoda (art. 441\u00a7 1 k.c.). Pow\u00f3d jednak przyzna\u0142, \u017ce otrzyma\u0142 od os\u00f3b naruszaj\u0105cych jego prawa autorskie przez rozpowszechnianie utwor\u00f3w za po\u015brednictwem portalu (...) w oko\u0142o 100 sprawach karnych i cywilnych (zako\u0144czonych ugodami lub wyrokami) odszkodowanie. W ten spos\u00f3b, w ocenie S\u0105du Apelacyjnego, pow\u00f3d otrzyma\u0142 rekompensat\u0119 wielokrotnie przewy\u017cszaj\u0105c\u0105 poniesion\u0105 szkod\u0119. Brak zatem szkody, kt\u00f3rej naprawienia pow\u00f3d m\u00f3g\u0142by domaga\u0107 si\u0119 od pozwanego.<\/p>\n<p>Po trzecie, abstrahuj\u0105c do tego, \u017ce pow\u00f3d nie wykaza\u0142 szkody, nie zosta\u0142a r\u00f3wnie\u017c wykazana jej wysoko\u015b\u0107. Przyj\u0119cie, i\u017c pow\u00f3d utraci\u0142 korzy\u015bci w wysoko\u015bci odpowiadaj\u0105cej op\u0142acie licencyjnej ustalonej przez powoda w jego ofercie (cenniku) jest ca\u0142kowicie dowolne. Nie spos\u00f3b nie zauwa\u017cy\u0107, \u017ce pow\u00f3d ma zupe\u0142n\u0105 dowolno\u015b\u0107 w ustalaniu tre\u015bci cennika. Op\u0142ata licencyjna mog\u0142a zosta\u0107 przez powoda okre\u015blona zar\u00f3wno na kwot\u0119 1.000 z\u0142, jak i 10.000 z\u0142. Nie znaczy to jednak, i\u017c szkoda w postaci utraty tak okre\u015blonych korzy\u015bci rzeczywi\u015bcie mog\u0142aby powsta\u0107 w maj\u0105tku powoda.<\/p>\n<p>Pow\u00f3d nie wykaza\u0142, \u017ce zawar\u0142 z kimkolwiek umow\u0119 licencyjn\u0105 na tak\u0105 kwot\u0119, ani nie wykaza\u0142, i\u017c \u2013 uwzgl\u0119dniaj\u0105c realia rynkowe \u2013 zawarcie umowy na takich warunkach by\u0142oby w og\u00f3le mo\u017cliwe. Nie ma podstaw do przyj\u0119cia, \u017ce warto\u015b\u0107 rynkowa praw autorskich obj\u0119tych licencj\u0105 okre\u015blon\u0105 w cenniku wynosi 3.500 z\u0142. Tym samym, nale\u017cy uzna\u0107, i\u017c pow\u00f3d nie udowodni\u0142 wysoko\u015bci poniesionej szkody (art. 6 k.c.).<\/em>\n<\/p><\/blockquote>\n<p>Uzasadnienie jest ciekawe i pobudza do refleksji nad kilkoma w\u0105tkami. Oczywi\u015bcie, nie oddaje te\u017c wszystkich aspekt\u00f3w sprawy i pozostawia kilka fakt\u00f3w dopowiedzeniom. Prawo coraz mniej nad\u0105\u017ca za rozwojem technologii. S\u0105dy musz\u0105 same podchodzi\u0107 do tych zagadnie\u0144 - szukaj\u0105c rozwi\u0105za\u0144, kt\u00f3re stan\u0105 si\u0119 ostatecznie jednolit\u0105 lini\u0105 orzecznicz\u0105. Nie spos\u00f3b przecie\u017c odnale\u017a\u0107 - patrz\u0105c mocniej wstecz - wyrok\u00f3w na temat nielegalnego udost\u0119pniania plik\u00f3w w internecie. Nowa technologia najpierw musi zaistnie\u0107, potem si\u0119 upowszechni\u0107, a\u017c w ko\u0144cu pos\u0142u\u017cy\u0107 do naruszenia prawa w spos\u00f3b masowy. Niemniej rezultaty omawianej wyk\u0142adni na pewno s\u0105 ciekawe. Osoba prawomocnie skazana za naruszenie praw autorskich wygrywa spraw\u0119 cywiln\u0105 z podmiotem uprawnionym do korzystania z tych praw. Czyli jakby \"ukrad\u0142\", ale tylko wirtualnie, wi\u0119c odda\u0107 nie musi. Bo ju\u017c inny wcze\u015bniej odda\u0142 powodowi. Za to samo, ale \"ukradzione\" samodzielnie. Temat wydaje si\u0119 rozwojowy - przynajmniej w zakresie pr\u00f3by przerzucenia takiej mas\u00f3wki wy\u0142\u0105cznie na s\u0105dy karne i poszukiwanie zaspokojenia swoich roszcze\u0144 w tym trybie. <\/p>\n<p>Troch\u0119 si\u0119 mo\u017cna z omawianym uzasadnieniem zgodzi\u0107, troch\u0119 si\u0119 mo\u017cna z nim te\u017c i nie zgodzi\u0107. Za ma\u0142o mamy informacji - np. o funkcjonalno\u015bci tego niesfornego portalu oraz o tre\u015bci licencji wykorzystywanej przez powoda, aby wdawa\u0107 si\u0119 w polemik\u0119. A zatem jedno jest pewne - jest to dobry wyrok na wpis na blogu. Nie powinien oczywi\u015bcie by\u0107 odczytywany jako zach\u0119ta do tytu\u0142owego procederu. Trzeba bowiem pami\u0119ta\u0107, \u017ce 1) jest jeszcze aspekt prawa karnego 2) zmy\u015blny pow\u00f3d mo\u017ce lepiej przygotowa\u0107 si\u0119 do dzia\u0142ania na zasadach og\u00f3lnych 3) nie wszystko, co nie prowadzi jednostkowo do jakiej\u015b negatywnej konsekwencji, powinno by\u0107 powtarzane (<em>kopiowane<\/em>) przez innych. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wszyscy s\u0142yszeli chyba o tym procederze. Kto\u015b wrzuca plik z utworem do \u015bci\u0105gni\u0119cia na serwer portalu, kt\u00f3ry zapewnia mo\u017cliwo\u015b\u0107 wirtualnego \"sk\u0142adowania\" danych. Ka\u017cdy u\u017cytkownik portalu mo\u017ce \u015bci\u0105gn\u0105\u0107 sobie ten plik. Poniewa\u017c utwory rozpowszechniane s\u0105 poza oficjaln\u0105 dystrybucj\u0105, uprawnione podmioty z regu\u0142y domagaj\u0105 si\u0119 od administratora portalu ich usuni\u0119cia. Jest to jednak nieraz walka z wiatrakami, <a href=\"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/prawnik-lublin\/udostepnianie-plikow-bedzie-mniej-ryzykowne\/\" class=\"more-link\">Czytaj dalej...<span class=\"screen-reader-text\"> \"Udost\u0119pnianie plik\u00f3w b\u0119dzie mniej ryzykowne?\"<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4,5],"tags":[53,137,13,32,34,37,79],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1326"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1326"}],"version-history":[{"count":13,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1326\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1339,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1326\/revisions\/1339"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1326"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1326"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1326"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}