Klasyczny obrazek. Po jednej stronie \u2013 profesjonalny przedsi\u0119biorca, z fachowym pe\u0142nomocnikiem. Po drugiej \u2013 kto\u015b bez wiedzy prawniczej, zg\u0142aszaj\u0105cy swoje racje w spos\u00f3b mniej rzeczowy, tj. w formacie nieuporz\u0105dkowanych i emocjonalnych twierdze\u0144 oraz ma\u0142o skonkretyzowanych roszcze\u0144. Strona nieprofesjonalna podchodzi do instytucji procesowych w spos\u00f3b \u017cyciowy. Jak w poni\u017cszej sprawie \u2013 gdzie, dla wykazania niesprawno\u015bci telewizora, pow\u00f3d po prostu przyni\u00f3s\u0142 go na rozpraw\u0119 (co \u2013 tak na marginesie - akurat nie musi by\u0107 wcale uznane za zabawne). Z tym jednak wi\u0105\u017ce si\u0119 wa\u017cniejszy problem, a mianowicie \u2013 okre\u015blenie roli przewodnicz\u0105cego jako mniej lub bardziej pomocnego arbitra. Pisa\u0142em ju\u017c na forum o rozbudowanym obowi\u0105zku informacyjnym s\u0105d\u00f3w powszechnych wzgl\u0119dem stron procesu. Ale czy to jest r\u00f3wnoznaczne z tym, \u017ce s\u0105d mo\u017ce w toku rozprawy wskaza\u0107 stronie wprost na zasadno\u015b\u0107 przeprowadzenia dowodu z opinii bieg\u0142ego ?<\/p>\n
Mo\u017ce. Cho\u0107 pewnie \u2013 je\u015bli ju\u017c budujemy jakie\u015b generalne regu\u0142y w tym zakresie - du\u017co zale\u017cy od okoliczno\u015bci danej sprawy. Wi\u0119cej - s\u0105d przecie\u017c mo\u017ce te\u017c przywo\u0142a\u0107 dow\u00f3d z urz\u0119du. Sam spotka\u0142em si\u0119 z przypadkiem, gdzie s\u0105d z urz\u0119du przywo\u0142a\u0142 opini\u0119 bieg\u0142ego ksi\u0119gowego, bo firma po\u017cyczkowa nie potrafi\u0142a sprecyzowa\u0107 roszczenia wzgl\u0119dem konsumenta.\u00a0 Ten ostatni przypadek akurat ocenia\u0142bym negatywnie, bo albo si\u0119 jest profesjonalist\u0105 albo amatorem (ale jako \u201efan\u201d sformalizowanego i niewybaczaj\u0105cego b\u0142\u0119d\u00f3w post\u0119powania gospodarczego, nie jestem zapewne obiektywny). Jest to jednak podobny, cho\u0107 odwr\u00f3cony co do stron, przypadek kazusu opisanego poni\u017cej - gdy pow\u00f3d po prostu nie radzi sobie z w\u0142asnym pow\u00f3dztwem. I s\u0105d ma dylemat \u2013 oddali\u0107 pow\u00f3dztwo z braku dowod\u00f3w, czy mo\u017ce jednak te dowody lekko sprowokowa\u0107 [i dopiero potem pow\u00f3dztwo oddali\u0107 ;].<\/p>\n
Pozwem wniesionym 19 stycznia 2016r. T. R. wni\u00f3s\u0142 o zas\u0105dzenie od (...) sp\u00f3\u0142ki z ograniczon\u0105 odpowiedzialno\u015bci\u0105 (...) sp\u00f3\u0142ki komandytowej w S. kwoty 4499 z\u0142 wraz z odsetkami od 29 lipca 2015r. z tytu\u0142u r\u0119kojmi za niesprawny telewizor oraz zwrotu koszt\u00f3w transportu. Wskaza\u0142, \u017ce zakupiony 9 listopada 2014r. telewizor marki T. za kwot\u0119 4.499 z\u0142 czasami nie reagowa\u0142 na przyciski prze\u0142\u0105czania kana\u0142\u00f3w, znajduj\u0105cych si\u0119 na pilocie. Pomimo zg\u0142oszenia usterek Pow\u00f3d wskaza\u0142, i\u017c zg\u0142asza\u0142 usterki do serwisu (...), jednak\u017ce nie rozwi\u0105za\u0142o to jego problemu, dlatego te\u017c zg\u0142asza\u0142 usterk\u0119 w ramach r\u0119kojmi do sklepu (...) w S.. Pow\u00f3d otrzymywa\u0142 informacje o odrzuceniu reklamacji, gdy\u017c nie stwierdzono nieprawid\u0142owo\u015bci w dzia\u0142aniu telewizora. Pow\u00f3d wni\u00f3s\u0142 o odst\u0105pienie od umowy i za\u017c\u0105da\u0142 zwrotu pieni\u0119dzy. Strona powodowa wskaza\u0142a, i\u017c pozwana ci\u0105gle odmawia\u0142a mu uznania reklamacji z tytu\u0142u r\u0119kojmi i zwrotu pieni\u0119dzy, natomiast telewizor, kt\u00f3ry zakupi\u0142, jest nadal niesprawny.<\/em><\/p><\/blockquote>\n
Ciekawszy dla w\u0105tku temat pojawi\u0142 si\u0119 jednak w apelacji, wymuszony nast\u0119puj\u0105cym zarzutem naruszenia art. 210 \u00a72 k.p.c. w zwi\u0105zku z art. 278 k.p.c.<\/p>\n
\u2026 poprzez pouczenie powoda, wyst\u0119puj\u0105cego bez profesjonalnego pe\u0142nomocnika, na rozprawie w dniu 25 pa\u017adziernika 2016 roku o mo\u017cliwo\u015bci z\u0142o\u017cenia wniosku o powo\u0142anie bieg\u0142ego i w konsekwencji dopuszczenie tego dowodu, mimo \u017ce pow\u00f3d nie wnioskowa\u0142 o niego w pozwie i dopuszczenie tego dowodu przyczyni\u0142o si\u0119 do przed\u0142u\u017cenia post\u0119powania, co wykracza poza zakres ww. przepisu i stanowi niezasadne uprzywilejowanie jednej ze stron procesu, gdy\u017c zgodnie z tre\u015bci\u0105 art. 210 \u00a7 2 <\/em>1 <\/em>k.p.c. s\u0105d pucza stron\u0119 wyst\u0119puj\u0105c\u0105 w sprawie bez adwokata, radcy prawnego, rzecznika patentowego lub radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej jedynie o tre\u015bci art. 162, 207, 217, 229 i 230 k.p.c.<\/em><\/p><\/blockquote>\n
S\u0105d Okr\u0119gowy w Szczecinie nie uwzgl\u0119dni\u0142 tego zarzutu:<\/p>\n
\nNieuzasadniony okaza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c zarzut naruszenia przepisu art. 210 \u00a7 2<\/em>1 <\/em>k.p.c. Tre\u015b\u0107 tego przepisu okre\u015bla obowi\u0105zek S\u0105du w zakresie pouczenia strony post\u0119powania i warunkuje wyci\u0105gni\u0119cie negatywnych skutk\u00f3w procesowych wobec strony pouczonej o skutkach zwr\u00f3cenia uwagi s\u0105du na uchybienia proceduralne (art. 162 k.p.c.), o \u015brodkach skupienia materia\u0142u procesowego przez ni\u0105 prezentowanego (art. 207 i 217 k.p.c.) oraz o skutkach przyznania fakt\u00f3w powo\u0142anych przez przeciwnika procesowego (art. 229 k.p.c.) i skutkach zaniechania wypowiedzi co do twierdze\u0144 strony przeciwnej (art. 230 k.p.c.). Z przepisu tego nie wynika natomiast zakaz pouczania strony o czynno\u015bciach procesowych. Wr\u0119cz przeciwnie, istnienie uzasadnionej potrzeby, zgodnie z art. 5 k.p.c. uzasadnia udzielenie stronie wyst\u0119puj\u0105cej w sprawie bez profesjonalnego pe\u0142nomocnika (m.in. adwokata, radcy prawnego) niezb\u0119dnych poucze\u0144 co do czynno\u015bci procesowych. S\u0105d I instancji prawid\u0142owo, korzystaj\u0105c ze swojej dyskrecjonalnej w\u0142adzy, wobec pr\u00f3by zademonstrowania przez powoda wadliwo\u015bci zakupionego telewizora (poprzez jego przyniesienie na rozpraw\u0119) pouczy\u0142 o tym, \u017ce ustalenie istnienia tej wadliwo\u015bci wymaga wiedzy specjalnej.<\/em><\/p>\n
Wbrew argumentacji pe\u0142nomocnika pozwanej, skorzystanie z tej mo\u017cliwo\u015bci przez S\u0105d jedynie wyr\u00f3wna\u0142o szanse stron procesu. Nie spos\u00f3b bowiem nie dostrzec, \u017ce pozwana dysponuje zasobem specjalist\u00f3w, kt\u00f3rzy \u2013 maj\u0105c szerokie do\u015bwiadczenie w reprezentowaniu pozwanej - doskonale zdaj\u0105 sobie spraw\u0119 z zasad i przebiegu proces\u00f3w w analogicznych sprawach. Pow\u00f3d takiej wiedzy \u2013 co jednoznacznie wynika z jego zachowania podczas rozprawy w dniu 25 pa\u017adziernika 2016 roku \u2013 nie posiada\u0142. Wobec powy\u017cszego, pouczaj\u0105c powoda, a nast\u0119pnie dopuszczaj\u0105c zawnioskowany przez niego dow\u00f3d z opinii bieg\u0142ego S\u0105d nie naruszy\u0142 zasady kontradyktoryjno\u015bci procesu. Brak jest r\u00f3wnie\u017c podstaw do uznania, \u017ce S\u0105d dopu\u015bci\u0142 dow\u00f3d, o kt\u00f3rego przeprowadzenie pow\u00f3d nie wnosi\u0142. Sam fakt, \u017ce pow\u00f3d dopiero po pouczeniu z\u0142o\u017cy\u0142 stosowny wniosek nie wy\u0142\u0105cza twierdzenia, \u017ce pow\u00f3d ten wniosek z\u0142o\u017cy\u0142 i to we w\u0142a\u015bciwym czasie, bior\u0105c pod uwag\u0119 dotychczasowy przebieg procesu.<\/em><\/p><\/blockquote>\n
Oczywi\u015bcie sprawa mia\u0142a wiele innych w\u0105tk\u00f3w, w tym np. s\u0105d I instancji zastosowa\u0142 nowe regulacje w przedmiocie r\u0119kojmi, mimo \u017ce z przepis\u00f3w przej\u015bciowych wynika\u0142a konieczno\u015b\u0107 uwzgl\u0119dnienia starego stanu prawnego. Rozwa\u017cane by\u0142y te\u017c przes\u0142anki dla skorzystania z r\u0119kojmi, w tym zachowanie terminu na \"uruchomienie\" przez uprawnionego przys\u0142uguj\u0105cych mu roszcze\u0144.<\/p>\n
I wszystko by by\u0142o ju\u017c uporz\u0105dkowane, gdyby nie jeden aspekt. Tutaj powodem nie by\u0142 konsument. Sprawa dosta\u0142a w apelacji sygnatur\u0119 Ga, a wi\u0119c to by\u0142 sp\u00f3r przedsi\u0119biorc\u00f3w. No i teraz mo\u017cna si\u0119 zastanawia\u0107, czy podej\u015bcie zwi\u0105zane z instruowaniem strony - zrozumia\u0142e w przypadku konsument\u00f3w - pasuje tak\u017ce do przedsi\u0119biorc\u00f3w. Czy nie jest tak, \u017ce profesjonalista powinien orientowa\u0107 si\u0119 w realiach materialnych i procesowych dotycz\u0105cych czynno\u015bci prawnych, jakich dokonuje. A je\u015bli tego nie wie, to czy jest w stanie zabezpieczy\u0107 w\u0142a\u015bciwie swoje interesy lub interesy kontrahent\u00f3w \u2013 np. konsument\u00f3w. Tym bardziej, \u017ce to, co pow\u00f3d - biznesmen wyda na profesjonalnego prawnika w takim sporze, to z regu\u0142y albo mu potem zwr\u00f3ci \u201epokonany\u201d przeciwnik, albo zaliczy sobie w koszty podatkowe, je\u015bli sprawy po prostu wygra\u0107 si\u0119 nie uda. Z drugiej strony - mo\u017cna dywagowa\u0107, czy trafniejszym rozwi\u0105zaniem nie by\u0142oby tutaj jednak dodatkowe i wyra\u017ane zasugerowanie nieporadnej stronie, \u017ce powinna skorzysta\u0107 z pomocy adwokata lub radcy prawnego. Jednostkowa podpowied\u017a w przedmiocie dowodu to jedno, a zg\u0142aszanie zarzut\u00f3w do opinii, wnioskowanie o kontropini\u0119, czy te\u017c napisanie apelacji, to ju\u017c zupe\u0142nie inna kwestia. <\/p>\n
Ciekawe, jak znaczn\u0105 drog\u0119 przeszli\u015bmy w kr\u00f3tkim czasie. Wszak jeszcze kilka lat temu brak powo\u0142ania dowodu z opinii bieg\u0142ego w pozwie zamyka\u0142by drog\u0119 do wygrania pow\u00f3dztwa. A teraz s\u0105d w toku procesu podpowiada, \u017ce jednak taki dow\u00f3d by\u0142by przydatny. Jaki model procesu gospodarczego nale\u017cy przyj\u0105\u0107, skoro zn\u00f3w g\u0142o\u015bno o powrocie sformalizowanych regu\u0142 w tym zakresie - z uwagi poniek\u0105d na ogromne zatory w wydzia\u0142ach gospodarczych. Je\u015bli ostrzejsza ni\u017c obecnie prekluzja powr\u00f3ci, to zn\u00f3w nast\u0119pne trzy lata wszyscy nowi przedsi\u0119biorcy (i niestety zapewne tak\u017ce niekt\u00f3rzy m\u0142odzi prawnicy) b\u0119d\u0105 musieli uczy\u0107 si\u0119 zasad formalizmu procesowego na w\u0142asnych b\u0142\u0119dach. I wybuchnie debata - czy prawda obiektywna ju\u017c si\u0119 nie liczy dla ustawodawcy. A trzeba przyzna\u0107 - \u015bwiadomo\u015b\u0107 funkcjonowania regu\u0142, kt\u00f3re z przyczyn formalnych (i dla przy\u015bpieszenia procedowania spraw) prowadz\u0105 do oddalania zasadnych merytorycznie roszcze\u0144, budzi dyskomfort etyczny. Przewijaj\u0105cy si\u0119 w prasie postulat de lege ferenda - o obowi\u0105zkowym zast\u0119pstwie procesowym przez profesjonalist\u00f3w w sprawach gospodarczych - brzmi w tym kontek\u015bcie intryguj\u0105co.<\/p>\n
Jako ciekawostka na koniec \u2013 opis usterki telewizora. Do samodzielnej refleksji nad innym w\u0105tkiem, tj. definiowaniem wady istotnej (pami\u0119taj\u0105c o istotnej<\/em> zmianie regulacji kodeksowej w przedmiocie r\u0119kojmi). Telewizor \u201ezawiesza\u0142 si\u0119\u201d po okre\u015blonej czynno\u015bci wykonanej na pilocie, ale identyczny efekt \u2013 i bez usterki \u2013 da\u0142o si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 przy zastosowaniu innej sekwencji klawiszy. Mo\u017cna si\u0119 wi\u0119c by\u0142o albo nauczy\u0107 tej nowej sekwencji, albo ... nie bawi\u0107 si\u0119 w takie drobiazgi i po prostu odst\u0105pi\u0107 od umowy sprzeda\u017cy oraz wygra\u0107 proces o zwrot uiszczonej ceny.<\/p>\n
Wed\u0142ug sporz\u0105dzonej opinii telewizor, w okre\u015blonej sytuacji, kt\u00f3ra polega\u0142a tym, i\u017c wej\u015bcie w tryb telegazety przyciskiem (...), nast\u0119pnie wyj\u015bcie z niej przyciskiem TV i pr\u00f3ba zmiany kana\u0142\u00f3w czy to przyciskiem P czy przyciskiem z numerem, ko\u0144czy\u0142a si\u0119 niepowodzeniem i blokowaniem mo\u017cliwo\u015bci zmiany kana\u0142\u00f3w. Z kolei gdy u\u017cytkownik wprowadzi\u0142 telewizor w stan tzw. u\u015bpienia przyciskiem (...), a nast\u0119pnie ponownie wcisn\u0105\u0142 ten przycisk, telewizor funkcjonowa\u0142 prawid\u0142owo. Analiza powy\u017cszej sytuacji prowadzi do wniosku, i\u017c telewizor, kt\u00f3ry zakupi\u0142 pow\u00f3d u pozwanej, posiada\u0142 usterk\u0119, kt\u00f3ra nie zosta\u0142a zlikwidowana w ci\u0105gu kilkukrotnych zg\u0142aszanych reklamacji. Producent telewizora, do do\u0142\u0105czonego do niego odpowiednio pilota przewidzia\u0142 okre\u015blone przyciski, kt\u00f3re mia\u0142y s\u0142u\u017cy\u0107 odpowiednim funkcjom. Mimo, i\u017c osi\u0105gni\u0119cie niekt\u00f3rych efekt\u00f3w czy funkcji, mog\u0142o nast\u0105pi\u0107 za pomoc\u0105 innej kombinacji przycisk\u00f3w, ni\u017c wynika\u0142o to z instrukcji. Mimo wielokrotnej reklamacji telewizora pow\u00f3d nada\u0142 by\u0142 nieusatysfakcjonowany, a opisane powy\u017cej dzia\u0142anie telewizora stanowi jego wad\u0119. Nie mo\u017cna bowiem uzna\u0107, i\u017c mimo blokowania kana\u0142\u00f3w, kt\u00f3re wyst\u0119powa\u0142y w sytuacji wciskania okre\u015blonych przycisk\u00f3w na pilocie telewizor by\u0142 sprawny. Wprawdzie zamierzony efekt mo\u017cna by\u0142o osi\u0105gn\u0105\u0107 za pomoc\u0105 kombinacji innych przycisk\u00f3w, lecz skoro producent w pilocie przewiduje dany przycisk do pe\u0142nienia okre\u015blonej roli, nie mo\u017cna nast\u0119pnie uwa\u017ca\u0107, i\u017c usterka w tym zakresie jest nieistotna. Zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119 na wielokrotne reklamowanie przez powoda przedmiotowej usterki, co \u015bwiadczy o tym, \u017ce by\u0142a to dla niego wada istotna, kt\u00f3ra przeszkadza\u0142a mu w trakcie <\/em>u\u017cytkowania telewizora. Skoro konkretne przyciski przeznaczone by\u0142y do wywo\u0142ywania odpowiednich efekt\u00f3w, ich niesprawno\u015b\u0107 by\u0142a wad\u0105 istotn\u0105, kt\u00f3ra uzasadnia\u0142a roszczenia nabywcy rzeczy co do jej naprawy, czy to w ramach gwarancji czy r\u0119kojmi.<\/em><\/p><\/blockquote>\n
I tutaj zaraz odezw\u0105 si\u0119 osoby, kt\u00f3re nie przepadaj\u0105 za prawnikami. \u017be ka\u017cdy prawnik, by takiego potencjalnego powoda zniech\u0119ca\u0142 i wzbudza\u0142 w nim w\u0105tpliwo\u015b\u0107, czy np. stosowanie z uporem b\u0142\u0119dnej kombinacji klawiszy \u2013 skoro jest kombinacja alternatywna -\u00a0 to jednak zakwalifikuje si\u0119 pod wad\u0119 istotn\u0105. I \u017ce zatem dobrze, \u017ce pow\u00f3d mia\u0142 sw\u00f3j rozum i poszed\u0142 do s\u0105du sam, bo wygra\u0142. No fakt, wygra\u0142. Ale tylko taki ostro\u017cny prawnik wie, jak \u0142atwo \u2013 przy takim prowadzeniu tej sprawy \u2013 m\u00f3g\u0142 j\u0105 jednak pow\u00f3d z kretesem przegra\u0107. I jedynie Rzecznik Praw Obywatelskich mo\u017ce wiedzie\u0107, ilu jest podobnych powod\u00f3w, kt\u00f3rzy takie procesy w\u0142a\u015bnie z kretesem przegrali, a teraz wszem i wobec utyskuj\u0105 na wymiar sprawiedliwo\u015bci. I ka\u017cdy b\u0119dzie mia\u0142 w tym temacie swoje racje.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Klasyczny obrazek. Po jednej stronie \u2013 profesjonalny przedsi\u0119biorca, z fachowym pe\u0142nomocnikiem. Po drugiej \u2013 kto\u015b bez wiedzy prawniczej, zg\u0142aszaj\u0105cy swoje racje w spos\u00f3b mniej rzeczowy, tj. w formacie nieuporz\u0105dkowanych i emocjonalnych twierdze\u0144 oraz ma\u0142o skonkretyzowanych roszcze\u0144. Strona nieprofesjonalna podchodzi do instytucji procesowych w spos\u00f3b \u017cyciowy. Jak w poni\u017cszej sprawie \u2013 gdzie, dla wykazania niesprawno\u015bci telewizora, Czytaj dalej... \"Co i kiedy s\u0105d mo\u017ce podpowiedzie\u0107 stronie\"<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4,5],"tags":[179,94,34,37,180,79,182,181],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1615"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1615"}],"version-history":[{"count":10,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1615\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1625,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1615\/revisions\/1625"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1615"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1615"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1615"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}