Osoby zainteresowane prawem z pewno\u015bci\u0105 wiedz\u0105, \u017ce dzi\u0119ki r\u0119kojmi wiary publicznej ksi\u0105g wieczystych nabywca nieruchomo\u015bci mo\u017ce spa\u0107 spokojniej. R\u0119kojmia pozwala mu legalnie sta\u0107 si\u0119 w\u0142a\u015bcicielem nieruchomo\u015bci nawet w\u00f3wczas, gdy zbywca nie by\u0142 jej prawowitym w\u0142a\u015bcicielem. Oczywi\u015bcie w pewnych sytuacjach ta r\u0119kojmia mo\u017ce zosta\u0107 wy\u0142\u0105czona - jak cho\u0107by w przypadku wpisu ostrze\u017cenia. Ma to bardzo praktyczny wymiar i bezpo\u015brednio wp\u0142ywa na sytuacj\u0119 prawn\u0105 nabywcy i zbywcy. I kolejnego zbywcy. A nawet: wierzyciela zbywcy. Niniejszy wpis dotyczy bowiem m.in. pozytywnego wp\u0142ywu wpisu ostrze\u017cenia na skuteczno\u015b\u0107 skargi paulia\u0144skiej. <\/p>\n
S\u0142owem przypomnienia. Je\u015bli d\u0142u\u017cnik ma z\u0142e intencje i wyzby\u0142 si\u0119 maj\u0105tku na rzecz os\u00f3b trzecich, to w pewnych okoliczno\u015bciach wierzyciel mo\u017ce \"si\u0119gn\u0105\u0107\" do tego maj\u0105tku. Wnosi w\u00f3wczas o uznanie za bezskuteczn\u0105 w stosunku do niego danej transakcji (np. zbycia nieruchomo\u015bci) i w razie sukcesu mo\u017ce prowadzi\u0107 egzekucj\u0119 z tego sk\u0142adnika maj\u0105tku. Tak jakby nadal by\u0142 on w\u0142asno\u015bci\u0105 d\u0142u\u017cnika. S\u0105 to jednak trudne sprawy, gdy\u017c nie operujemy na samych zjawiskach zewn\u0119trznych, ale r\u00f3wnie\u017c badamy zamiar lub stan wiedzy. Nie potrafimy zajrze\u0107 do cudzej g\u0142owy, \u017ceby rozpozna\u0107 szczero\u015b\u0107 intencji, wi\u0119c musimy opiera\u0107 si\u0119 na analizie postawy i zachowa\u0144 danej osoby w zestawieniu z okoliczno\u015bciami sprawy. I na r\u00f3\u017cnych domniemaniach. <\/p>\n
Omawiana sprawa by\u0142a o tyle z\u0142o\u017cona (a mo\u017ce d\u0142u\u017cnik tak mocno zdeterminowany, \u017ceby utrudni\u0107 \u017cycie wierzycielowi), \u017ce wyst\u0105pi\u0142 wi\u0119cej ni\u017c jeden przypadek p\u00f3\u017aniejszego obrotu t\u0105 nieruchomo\u015bci\u0105. Zastosowanie mia\u0142 wi\u0119c nast\u0119puj\u0105cy przepis kc. W wypadku gdy osoba trzecia rozporz\u0105dzi\u0142a uzyskan\u0105 korzy\u015bci\u0105, wierzyciel mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 bezpo\u015brednio przeciwko osobie, na kt\u00f3rej rzecz rozporz\u0105dzenie nast\u0105pi\u0142o, je\u017celi osoba ta wiedzia\u0142a o okoliczno\u015bciach uzasadniaj\u0105cych uznanie czynno\u015bci d\u0142u\u017cnika za bezskuteczn\u0105 albo je\u017celi rozporz\u0105dzenie by\u0142o nieodp\u0142atne.<\/em> Mieli\u015bmy uk\u0142ad kaskadowy. A pow\u00f3d de facto kwestionowa\u0142 transakcj\u0119, kt\u00f3r\u0105 zawar\u0142y dwie osoby trzecie. \"Jego\" d\u0142u\u017cnik nie bra\u0142 w niej ju\u017c udzia\u0142u. Ale - z uwagi na przedmiot sporu - by\u0142 wci\u0105\u017c obecny duchem. <\/p>\n Przes\u0142anki skargi paulia\u0144skiej s\u0105 z\u0142o\u017cone, a s\u0105d kolejno musia\u0142 zweryfikowa\u0107 ka\u017cd\u0105 z nich. Po pierwsze - w tej sprawie nabywca nieruchomo\u015bci nie otrzyma\u0142 jej za darmo. Zap\u0142aci\u0142 cen\u0119. Ale cena ta nie mia\u0142a nic wsp\u00f3lnego z cen\u0105 rynkow\u0105. I to pozwoli\u0142o zakwalifikowa\u0107 ten akt jako czynno\u015b\u0107 nieodp\u0142atn\u0105. <\/p>\n nieodp\u0142atno\u015b\u0107 jako przes\u0142ank\u0119 ubezskutecznienia czynno\u015bci prawnej, nale\u017cy rozumie\u0107 szeroko, nie ograniczaj\u0105c jej tylko do umowy darowizny. Korzy\u015bci\u0105 maj\u0105tkow\u0105 uzyskan\u0105 nieodp\u0142atnie jest bowiem ka\u017cda korzy\u015b\u0107, w zamian za kt\u00f3r\u0105 kontrahent kwestionowanej umowy nie spe\u0142ni\u0142 ani nie zobowi\u0105za\u0142 si\u0119 spe\u0142ni\u0107 jakiegokolwiek ekwiwalentnego \u015bwiadczenia w ramach jakiegokolwiek stosunku prawnego. Brak tego ekwiwalentu lub te\u017c jego nieodpowiednia wysoko\u015b\u0107 mo\u017ce stanowi\u0107 wyra\u017an\u0105 wskaz\u00f3wk\u0119 dla stwierdzenia pokrzywdzenia wierzyciela. S\u0105d orzekaj\u0105cy nie mia\u0142 w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce za nieodp\u0142atne mog\u0105 by\u0107 te\u017c uznane czynno\u015bci cz\u0119\u015bciowo odp\u0142atne, zw\u0142aszcza, \u017ce na gruncie przepis\u00f3w reguluj\u0105cych skarg\u0119 paulia\u0144sk\u0105 utrwalone jest stanowisko zak\u0142adaj\u0105ce, \u017ce ocena nieodp\u0142atnego charakteru zaskar\u017conej czynno\u015bci prawnej powinna by\u0107 dokonana w wyniku stwierdzenia, czy za uzyskan\u0105 korzy\u015b\u0107 jej nabywca spe\u0142ni\u0142 ekwiwalentne \u015bwiadczenie. Wed\u0142ug tych kryteri\u00f3w zap\u0142ata ceny stanowi\u0105cej niewielki u\u0142amek rzeczywistej warto\u015bci nieruchomo\u015bci, pozwalaj\u0105ca uzna\u0107 czynno\u015b\u0107 formalnie za cz\u0119\u015bciowo odp\u0142atn\u0105, mo\u017ce uzasadnia\u0107 uznanie tej czynno\u015bci za nieodp\u0142atn\u0105 w rozumieniu art. 531 k.c.<\/em><\/p><\/blockquote>\n Inna sprawa, \u017ce tak naprawd\u0119 ca\u0142a ta kwestia rozbi\u0142a si\u0119 o opini\u0119 bieg\u0142ego sporz\u0105dzon\u0105 w tej w\u0142a\u015bnie sprawie. Nabywca bowiem argumentowa\u0142, \u017ce przyj\u0105\u0142 cen\u0119 opieraj\u0105c si\u0119 na wycenie dokonanej w toku wcze\u015bniejszej egzekucji. Nic nigdy nie jest czarno - bia\u0142e, a to tylko kolejny dow\u00f3d na to, \u017ce jednak przy du\u017cej transakcji sporz\u0105dzenie operatu wydaje si\u0119 nieodzowne. Ustalenie po kilku latach, \u017ce jednak nasza transakcja by\u0142a nieodp\u0142atna i przez to \"chwyta\" skarga paulia\u0144ska, to na pewno pot\u0119\u017cny cios dla finans\u00f3w nabywcy. W\u0142asny operat na pewno pozwoli\u0142by \u0142atwiej zwalcza\u0107 te zarzuty, cho\u0107 zawsze i tak pozostaje druga przes\u0142anka - badanie \u015bwiadomo\u015bci nieczystej gry d\u0142u\u017cnika. Nieciekawa sytuacja. A mia\u0142a by\u0107 taka okazja ... Zamiast tego jest klops i burza m\u00f3zg\u00f3w, czy mo\u017cna odzyska\u0107 od kogo\u015b te pieni\u0105dze, kt\u00f3re z nas \u015bci\u0105gnie wierzyciel. Od drugiego zbywcy? R\u0119kojmia jest przecie\u017c ograniczona w czasie. A skoro by\u0142o ostrze\u017cenie, to wszak \"widzia\u0142y ga\u0142y...\" Od pierwotnego zbywcy, w regresie? Przecie\u017c jest niewyp\u0142acalny, bo wyzby\u0142 si\u0119 maj\u0105tku. To mo\u017ce sami \"pu\u015bcimy\" skarg\u0119 paulia\u0144sk\u0105? No zaraz, ale siebie nie pozwiemy. To mo\u017ce pozwa\u0107 drugiego zbywc\u0119 i uzna\u0107 si\u0119 post factum za \"przysz\u0142ego wierzyciela\" w zakresie regresu wobec d\u0142u\u017cnika osobistego? A mo\u017ce tylko \u017c\u0105da\u0107 zwrotu zap\u0142aconej ceny, bo przecie\u017c s\u0105d napisa\u0142, \u017ce w istocie to by\u0142o nabycie nieodp\u0142atne, wi\u0119c cen\u0119 chyba trzeba zwr\u00f3ci\u0107? I tak miesza\u0107 mo\u017cna jeszcze d\u0142ugo. Bo w zasadzie wysz\u0142o na to, \u017ce ostatni nabywca zap\u0142aci\u0142 drugiemu zbywcy za to, \u017ceby m\u00f3c potem t\u0119 nieruchomo\u015b\u0107 straci\u0107 w egzekucji na rzecz wierzyciela pierwszego zbywcy. Ha, tu jest niez\u0142e pole do popisu dla kreatywnych umys\u0142\u00f3w windykacyjnych.<\/p>\n Wykazanie nieodp\u0142atno\u015bci danej czynno\u015bci pozwala pomin\u0105\u0107 aspekt udowadniania, \u017ce nabywca posiada\u0142 wiedz\u0119 o z\u0142ych intencjach poprzednika. To bardzo u\u0142atwia post\u0119powanie dowodowe. Je\u015bli jednak ten warunek nie jest spe\u0142niony, to pozostaje wykaza\u0107, \u017ce ostatni nabywca wiedzia\u0142 o podstawach do uznania za bezskuteczn\u0105 wzgl\u0119dem wierzyciela tej pierwszej sprzeda\u017cy. To naprawd\u0119 arcytrudne zadanie. Trudne jest wszak ju\u017c wzgl\u0119dem pierwszego nabywcy, a gdy dochodzi kolejny podmiot to w zasadzie musimy budowa\u0107 quasi teori\u0119 spiskow\u0105 i referowa\u0107 aktywno\u015b\u0107 wszystkich zainteresowanych jako dzia\u0142anie w swoistej szajce. Ale da si\u0119 - i w tej sprawie pow\u00f3d wykaza\u0142 r\u00f3wnie\u017c t\u0119 przes\u0142ank\u0119. Niejako nadprogramowo. Przydatne okaza\u0142o si\u0119 tu w\u0142a\u015bnie wspomniane na wst\u0119pie ostrze\u017cenie. S\u0105d podnosi\u0142 : \"zapisy w ksi\u0119dze wieczystej analizowane przed zawarciem umowy w postaci wpisu ostrze\u017cenia o tocz\u0105cym si\u0119 post\u0119powaniu w sprawie skargi paulia\u0144skiej skutkuj\u0105 twierdzeniem, \u017ce Sp\u00f3\u0142dzielnia mia\u0142a wiedz\u0119 o dzia\u0142aniu w celu pokrzywdzenia wierzyciela.<\/em>\" Stan faktyczny by\u0142 bardziej z\u0142o\u017cony i generalnie zachowanie kolejnego nabywcy tak\u017ce z innych powod\u00f3w by\u0142o dla s\u0105du tendencyjne, \u017ceby nie powiedzie\u0107 - podejrzane. <\/p>\n <\/p>\n O tym, \u017ce zbywaj\u0105ca (...) sp. z o.o. wiedzia\u0142a o post\u0119powaniu ze skargi paulia\u0144skiej w sprawie I C 901\/13 tocz\u0105cej si\u0119 przed S\u0105dem Okr\u0119gowym dla Warszawy \u2013 Pragi w Warszawie \u015bwiadczy nie tylko data wszcz\u0119cia post\u0119powania, ale r\u00f3wnie\u017c fakt ujawnienia ostrze\u017cenia w tre\u015bci ksi\u0119gi wieczystej, jak r\u00f3wnie\u017c okoliczno\u015b\u0107, \u017ce przed dat\u0105 zbycia nieruchomo\u015bci na rzecz pozwanej P. O. dor\u0119czono odpis pozwu wraz z zawiadomieniem o terminie rozprawy. Przemawia za tym r\u00f3wnie\u017c zbie\u017cno\u015b\u0107 czasowa dokonania czynno\u015bci krzywdz\u0105cej wierzyciela oraz rozprawy, na kt\u00f3rej mia\u0142 zosta\u0107 przes\u0142uchany m.in. W. P. (1). W ocenie S\u0105du wgl\u0105d do dokument\u00f3w ksi\u0119gi wieczystej przed zawarciem umowy, jak r\u00f3wnie\u017c informacja pe\u0142nomocnika pozwanej wskazuj\u0105ca na zaniepokojenie tre\u015bci\u0105 ujawnionego ostrze\u017cenia s\u0105 tymi elementami, kt\u00f3re daj\u0105 podstawy do uznania, \u017ce pozwana mia\u0142a wiedz\u0119 o tocz\u0105cym si\u0119 sporze ze skargi paulia\u0144skiej. Zdaniem S\u0105du domniemania wynikaj\u0105ce z zasady jawno\u015bci wpis\u00f3w w ksi\u0119gach wieczystych oraz danych ujawnionych w Krajowym Rejestrze S\u0105dowym odnosz\u0105 si\u0119 generalnie do obrotu prawnego a przepisy reguluj\u0105ce ochron\u0119 wierzycieli przed czynno\u015bciami d\u0142u\u017cnika dokonywanymi z pokrzywdzeniem wierzycieli nie zawieraj\u0105 regulacji, kt\u00f3ra w takich sprawach wy\u0142\u0105cza\u0142yby stosowanie tych domniema\u0144. Nie ma zatem przeszk\u00f3d by s\u0105d dokonuj\u0105c ustale\u0144 faktycznych w takiej sprawie uwzgl\u0119dni\u0142 domniemania zwi\u0105zane z jawno\u015bci\u0105 wpis\u00f3w w ksi\u0119gach wieczystych i Krajowym Rejestrze S\u0105dowym.<\/p><\/blockquote>\n <\/em><\/p>\n To kolejny przyk\u0142ad sprawy, gdzie wierzyciel musi mie\u0107 du\u017co cierpliwo\u015bci i wytrwa\u0142o\u015bci. Z uzasadnienia wynika\u0142o, \u017ce pierwotna wierzytelno\u015b\u0107 zosta\u0142a zas\u0105dzona w ... 2008 roku. Opisywane rozstrzygni\u0119cie S\u0105du Apelacyjnego w Szczecinie pochodzi z wrze\u015bnia 2019 roku. Drobne podmioty rynkowe raczej nie przetrwaj\u0105 ponad 10 lat dochodzenia wierzytelno\u015bci. Takie sprawy wi\u0119c z regu\u0142y podejmuj\u0105 jedynie instytucje finansowe i windykacyjne. Ale prawo jest r\u00f3wne dla wszystkich i nie ma przeszk\u00f3d, \u017ce zastosowa\u0107 te regulacje tak\u017ce w mniejszej skali. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Osoby zainteresowane prawem z pewno\u015bci\u0105 wiedz\u0105, \u017ce dzi\u0119ki r\u0119kojmi wiary publicznej ksi\u0105g wieczystych nabywca nieruchomo\u015bci mo\u017ce spa\u0107 spokojniej. R\u0119kojmia pozwala mu legalnie sta\u0107 si\u0119 w\u0142a\u015bcicielem nieruchomo\u015bci nawet w\u00f3wczas, gdy zbywca nie by\u0142 jej prawowitym w\u0142a\u015bcicielem. Oczywi\u015bcie w pewnych sytuacjach ta r\u0119kojmia mo\u017ce zosta\u0107 wy\u0142\u0105czona - jak cho\u0107by w przypadku wpisu ostrze\u017cenia. Ma to bardzo praktyczny Czytaj dalej... \"Ostrze\u017cenie w KW a skarga paulia\u0144ska\"<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4,5],"tags":[205,15,17,168,234,165,34,79,159,68,47],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2083"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2083"}],"version-history":[{"count":29,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2083\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2112,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2083\/revisions\/2112"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2083"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2083"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2083"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}