Niedawny wyrok S\u0105du Apelacyjnego w Katowicach z dnia 9 wrze\u015bnia 2016r. przynosi ciekawe dla praktyki rozstrzygni\u0119cie dotycz\u0105ce kwestii pos\u0142ugiwania si\u0119 w obrocie utworem inspirowanym. Przy obecnym rozwoju technik graficznych problem stanowi\u0105cy kanw\u0119 rzeczonego sporu mo\u017ce mie\u0107 charakter bardziej uniwersalny, cho\u0107 niew\u0105tpliwie sprawa posiada bardzo indywidualne elementy stanu faktycznego. Bez wizualnego por\u00f3wnania obu prac jakiekolwiek wnioski po lekturze uzasadnienia i tak pozostaj\u0105 dla postronnego czytelnika jedynie kategoriami w sferze domniema\u0144. <\/p>\n
Pow\u00f3dka J. P. wyst\u0105pi\u0142a do S\u0105du Okr\u0119gowego w Gliwicach z pozwem, w kt\u00f3rym domaga\u0142a si\u0119 zas\u0105dzenia od pozwanego (...)z siedzib\u0105 w Z. \u0142\u0105cznie kwoty 57.000z\u0142 wraz z ustawowymi odsetkami od 5 czerwca 2014r. oraz kosztami procesu w zwi\u0105zku z naruszeniem jej praw autorskich. Uzasadniaj\u0105c swoje \u017c\u0105danie poda\u0142a, \u017ce jest autork\u0105 fotografii przedstawiaj\u0105cej C. M., kt\u00f3ra zosta\u0142a bezprawnie u\u017cyta przez pozwanego do stworzenia oraz publikacji plakatu stanowi\u0105cego reklam\u0119 festiwalu \u201e(...)\u201d<\/p><\/blockquote>\n
Pozwany domaga\u0142 si\u0119 oddalenia pow\u00f3dztwa i zas\u0105dzenia koszt\u00f3w procesu. Nie kwestionowa\u0142 wykonania plakatu przedstawiaj\u0105cego sylwetk\u0119 C. M. w celu promocji festiwalu po\u015bwi\u0119conego tw\u00f3rczo\u015bci poety, zaprzeczy\u0142 jednak by w spos\u00f3b bezprawny u\u017cy\u0142 fotografii autorstwa pow\u00f3dki lub by w taki sam spos\u00f3b dokona\u0142 ingerencji w jej tre\u015b\u0107. Pozwany argumentowa\u0142, \u017ce plakat zosta\u0142 w ca\u0142o\u015bci stworzony samodzielnie i od podstaw metod\u0105 wektorow\u0105, a wykonana przez pow\u00f3dk\u0119 fotografia pos\u0142u\u017cy\u0142a jedynie jako inspiracja.<\/p><\/blockquote>\n
[Autor plakatu - AK] Patrz\u0105c na znalezione w Internecie zdj\u0119cie C. M. na monitorze stworzy\u0142 na papierze milimetrowym zarys postaci i zamalowa\u0142 go czarnym flamastrem, nast\u0119pnie zrobi\u0142 kserokopi\u0119 oraz skan swojego rysunku i zacz\u0105\u0142 obrabia\u0107 plakat w programach I. i P. (...) \u2013 budowa\u0142 cienie i fonty, nak\u0142ada\u0142 typografie, chcia\u0142 wydoby\u0107 g\u0142\u0119bi\u0119, wykorzystuj\u0105c technik\u0119 grafiki wektorowej. Czynno\u015bci tych dokonywa\u0142 bez udzia\u0142u fotografii, dlatego stworzona grafika nie pokrywa si\u0119 ze zdj\u0119ciem i nie stanowi jego odwzorowania. <\/p><\/blockquote>\n
S\u0105d Okr\u0119gowy doszed\u0142 do przekonania, \u017ce pow\u00f3dztwo nie zas\u0142uguje na uwzgl\u0119dnienie. (...) Opieraj\u0105c si\u0119 na poczynionych w sprawie ustaleniach S\u0105d Okr\u0119gowy podkre\u015bli\u0142, \u017ce wizerunek C. M. stanowi\u0142 jeden z wielu element\u00f3w sk\u0142adaj\u0105cych si\u0119 na dzie\u0142o plastyczne w postaci plakatu, a wizerunek z fotografii pow\u00f3dki r\u00f3\u017cni si\u0119 od wizerunku z plakatu. Powsta\u0142 on te\u017c w zupe\u0142nie odr\u0119bnej technice i brak jest graficznego odwzorowania uk\u0142adu 1:1. Uzna\u0142 przy tym, \u017ce tre\u015bci\u0105 dzie\u0142a pow\u00f3dki jest sportretowanie noblisty i na tym skupia si\u0119 istota jej indywidualnej dzia\u0142alno\u015bci tw\u00f3rczej, natomiast istot\u0105 plakatu by\u0142o, poza warstw\u0105 informacyjn\u0105, oddanie idei tematu festiwalu, to jest \u201e(...)\u201d \u2013 st\u0105d zarys postaci C. M. stworzony z przenikaj\u0105cych si\u0119 s\u0142\u00f3w, kt\u00f3ry w zamy\u015ble autora wi\u0105\u017ce osob\u0119 noblisty uwa\u017canego za mistrza s\u0142owa z tematem festiwalu po\u015bwi\u0119conego jego tw\u00f3rczo\u015bci.<\/p><\/blockquote>\n
Pewn\u0105 ciekawostk\u0105 procesow\u0105 jest fakt, \u017ce dopiero w trakcie post\u0119powania apelacyjnego dopuszczono dow\u00f3d z opinii bieg\u0142ego.<\/p>\n
Z opinii sporz\u0105dzonej przez dr. hab. D. K. z (...)w K. i sta\u0142ego bieg\u0142ego s\u0105dowego wynika, \u017ce przedmiotowy plakat jest dzie\u0142em inspirowanym fotografi\u0105 pow\u00f3dki, a nie jej opracowaniem. Analizuj\u0105c spos\u00f3b powstania plakatu bieg\u0142y stwierdzi\u0142, \u017ce jest on typowy dla tworzenia portret\u00f3w typograficznych, a forma ta jest znana i popularna w projektowaniu graficznym. Z opinii bieg\u0142ego wynika te\u017c, \u017ce cz\u0119sto spotykane s\u0105 wykonane ta metod\u0105 portrety znanych os\u00f3b, w takim wypadku dzie\u0142o komunikuje przede wszystkim po\u0142\u0105czniem s\u0142owa i obrazu. Jedynym elementem, kt\u00f3ry zaczerpni\u0119to z pracy pow\u00f3dki jest kompozycja portretu. Jest to w\u0142a\u015bnie zaczerpni\u0119cie w\u0105tku, kt\u00f3ry \u015bwiadczy o inspiracji innym dzie\u0142em. Ca\u0142o\u015b\u0107 plakatu pokazuje wizerunek poety na tyle mocno przetworzony graficznie, \u017ce stanowi on zupe\u0142nie odr\u0119bne dzie\u0142o o swojej w\u0142asnej warto\u015bci artystycznej. Bieg\u0142y wskaza\u0142 tak\u017ce na odmienno\u015bci w zakresie warstwy funkcjonalnej obu dzie\u0142 \u2013 podczas gdy w przypadku fotografii mamy do czynienia z funkcj\u0105 dos\u0142ownego, cho\u0107 artystycznego przedstawienia poety w okre\u015blonym kontek\u015bcie i okre\u015blonej sytuacji, to w przypadku plakatu sylwetka poety jest tylko symbolem kt\u00f3ry zaznacza jego obecno\u015b\u0107 jako centralnej postaci wydarzenia, o kt\u00f3rym informuje plakat. <\/p><\/blockquote>\n
S\u0105d Apelacyjny r\u00f3wnie\u017c nie podzieli\u0142 racji pow\u00f3dki<\/p>\n
Z ustalonych w niniejszej sprawie okoliczno\u015bci faktycznych wynika, \u017ce plakat, jakim pozwane Stowarzyszenie pos\u0142u\u017cy\u0142o si\u0119 przy promocji organizowanego przez siebie Festiwalu, nie zosta\u0142 wykonany w spos\u00f3b naruszaj\u0105cy prawa autorskie pow\u00f3dki poniewa\u017c tw\u00f3rca plakatu inspirowa\u0142 si\u0119 jedynie wykonan\u0105 przez pow\u00f3dk\u0119 fotografi\u0105 C. M., a nie dokona\u0142 jej opracowania w rozumieniu art.2 ust.1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wobec braku podstawy odpowiedzialno\u015bci pozwanego Stowarzyszenia zb\u0119dne jest rozwa\u017canie czy pow\u00f3dka wykaza\u0142a wysoko\u015b\u0107 \u017c\u0105danej kwoty, a tak\u017ce czy jej \u017c\u0105danie by\u0142o przedawnione lub stanowi\u0142o nadu\u017cycie prawa podmiotowego.<\/p><\/blockquote>\n
Niestety nie zdo\u0142a\u0142em znale\u017a\u0107 tych utwor\u00f3w w sieci, mimo wskazanej daty festiwalu oraz odgadni\u0119tego bez trudu nazwiska noblisty C.Z (\"mistrza s\u0142owa\" :). Podpowiem, \u017ce nie jest to Czes\u0142aw Mozil, bo takie otrzyma\u0142em wskaz\u00f3wki w popularnej wyszukiwarce... Szkoda, bo por\u00f3wnanie obu utwor\u00f3w jest tutaj kluczowe, ale by\u0107 mo\u017ce z uwagi na pozwy zosta\u0142y prewencyjnie usuni\u0119te albo i lokalna ranga imprezy nie pozwoli\u0142a im trafi\u0107 na dalekie cybermorza Internetu. Niemniej jest to kolejny wyrok, kt\u00f3ry ukazuje, \u017ce zagadnienie praw autorskich jest tematem z\u0142o\u017conym, ale i niezwykle ciekawym.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Niedawny wyrok S\u0105du Apelacyjnego w Katowicach z dnia 9 wrze\u015bnia 2016r. przynosi ciekawe dla praktyki rozstrzygni\u0119cie dotycz\u0105ce kwestii pos\u0142ugiwania si\u0119 w obrocie utworem inspirowanym. Przy obecnym rozwoju technik graficznych problem stanowi\u0105cy kanw\u0119 rzeczonego sporu mo\u017ce mie\u0107 charakter bardziej uniwersalny, cho\u0107 niew\u0105tpliwie sprawa posiada bardzo indywidualne elementy stanu faktycznego. Bez wizualnego por\u00f3wnania obu prac jakiekolwiek wnioski Czytaj dalej... \"Opracowanie a utw\u00f3r inspirowany\"<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4,5],"tags":[53,34,37,41],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/528"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=528"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/528\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":530,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/528\/revisions\/530"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=528"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=528"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.lubelskiekancelarie.pl\/prawo-w-praktyce\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=528"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}